Tulum Kapalı Perde İcra Edilen Horon Havaları;

1- Tulum giriş takvimi;
2- Gelin Çıkarma havası;
3- Düz Rize horunu; (erkek horonu)
4- Kapalı Rize horunu ;(erkek horonu-aşağı savuş kısmında farklılık vardır.)
5- Tapeci ;(erkek horonu)

Tulum Açık Perde İcra Edilen Horon Havaları;

1-
Poladın Rizesi;

Rize horonları birbirine benzer ancak savuş bölümlerine sanatçı doğaçlamasını katar

2-
Açık Rize;

Seydioğlu Yusuf ustanın seydioğlu Rizesi

3-
Ciboğlu horonu;

Hala köyünde büyük bir tulum ustası kipo lakabıyla anılan ciboğlu’nun gaydası
Bu horonu erkeklerde oynar, kız horonu da tarzında çalınan ritmi kız horonu karışık oyundur.

4-
Noktalı anzer horonu-erkek horonu;

Anzer demesinin nedeni, yukarı yaylada oynandıktan sonra eller aşağıya indiği zaman horoncu komut verir, sağ tarafa giderken iki defa çökülür bu horon da dizler iki defa kırılır, bu yüzden noktalı denmektedir.

5-
Yalı erkek horonu;

(Çamlıhemşin kale köyünde saygın birisine ait hava olduğu söylenir.)

6-
Abdi erkek horonu

Abdinin Rizesi Erkek Horonu;

7-
Uzun Kesik rkek Horonu,(pilsuz)

8-
Avlakit Kız Horonu

9-
Eski Avlakit Horonu;

10-
Tumas Kız Horonu;
(kız horonu ritminde bir oyundur)

11-
Ortaköy Kız Horonu;

Kotanak Kız Horonu;

12-
Hodaçur horonu;

Hodeçur yaylası, şimdi ispirli köylülere kiraya vermiştir. O yayla ve bu ezgide horon havasıda orada kalmıştır. şimdi bu normalde tempo olarak kız horonu ritminde oynanır, fakat son yıllarda Remzi Bekar ustanın çıkardığı kasette yaylanın yolunda bir gelin gördüm, şirinde bunun fora kısmı türkü kısmı icra edilmiş ve o isimle kaldı, ve ayrıca orada ritm düşürüldü, daha yavaş bir ritm kazandırıldı, orijinal şekli;

13-
Çano horonu

Ali Camkerten tarafından tamamlanmış horon havası, Cano, Çamlıhemşin bir köyüdür. Orada yaşamış eyüp dayı diye bir eski tulumcu vardır. Yörede bilindiği ve her düğünde yer aldığı için çaldığı için eyüp dayı diye anılır. Bu horon erkek horonudur. Bu horonun içerisinde iki farklı ezgili türkü bölümü vardır.

14-
Eski Cano Erkek Horonu;

Köyün ismi ile anılmış Hemşinde komple çalınır.

15-
Yeni Cano Erkek Horonu;

Bu hava yöredeki mahalli sanatçı Ali Camkerten’e ait bir havadır

16-
Büyük düz erkek (Kaçkar)horonu;

Dökaşağı horonu;

Kız erkek karışık oynayabilir

17-
Bakoz (cemaçyun)horonu;

Dökaşağı tarzında oynanır, kızların daha çok tercih ettiği söylenir. Erkeklerde oynanan oldukça hareketli bir horondur. Bu horonun orijinal ismi cemaçyu, cemaçyu bir yayladır. Şu anki Bakoz köylülerinin daha fazla gittiği bir yayladır. Onlar daha çok horon oynandığı için Bakoz diye anılmıştır.

18-
Kömürcü horonu;

Bunun içinde türkü bölümüde vardır, fora kısmı yol havası olarak da başka zamanlar çalınır. Onun dışında gelin evden çıktıktan sonra bu havanın çalındığı söylenir. Dök aşağı tarzında oynanır, ritm olarak da kömürcü erkek horonu, dur. Tulum perdelerinin sol taraf üsten ikiperde kapanıyor, bu hava o şekilde çalınıyor. halaköyünde Ahmet amca var, ona ait, derice diye bir gayda var dök aşağı tarzında oynanan bir oyundur.

19-
Carişko horonu;

Diğer horonlara benzemeyen bir horondur. Çok farklı bir oyun fiğürü vardır, erkek kız karışık oynanır, genelde erkekler tercih eder. Çok eski bir horondur. İçerisinde fora kısmında iki farklı türkü havası vardır.

20-
Samistav erkek horonu:

Samistav Çamlıhemşinde bir yayla ismi, oradaki insanlar daha fazla alkol aldıktan sonra belli eğlenceklerde bunu çok oynarlarmış, ismi sarhoş olarak da toplumda bilinir, esas ismi Samista’ dır.

21-
Papialt erkek horonu:

Papilat diye pazarın bir köyü var, o köyden almış bu horon ismini .

22-
Rize iki ayak horonu:

23-
Memetina Horonu;

Hemşin bölgesinde çok oynanan dök aşağı tarzında bir horondur. Erkekler daha fazla tercih ederler

24
Muthai sık rize horonu;

25-
Cinivari erkek horonu;

Çamlı hemşinin bir köyüdür. Vişne diyede bu horon erkek horonudur

26 Buyuoğlu horonu;

Çamlıhemşin hala köyünde bir ailedir. Usta bir tulumcu var onun ismiydi. Kız horonu tarzında oynanan erkeklerin tercih ettiği, türkü kısmı yol havasında çalınır,yalnız ritmi düşüktür.

27-
Yolda Türkü Havası;

Bu türkülerdeki sözler geçilen yada gidilen köyün özellikleri göz önüne alınarak söylenir, ayrıca yaylaya çıkılırken de yaylanın yapısını anlatan türkülerde gündeme gelmektedir.(15)
Ancak türkünün Hemşin’de söylenen orijinal şekli aşağıdaki gibidir.
Çok eskilere ve klasikleşmiş olan bu türkü yörede usta çırak ilişkisi ile bugünlere gelmiştir. Bölgenin müzikal yapısında genellikle bütün türkülü ezgilerle oyun oynanırken şeftali çiçek açar türküsü ile oyun oynanmaz. Bu türkünün söylediği yerler, göçlere giderken, şenliklere giderken İMC çalışmalarında ( ev yapma ağaç taşıma vb.) düğün için kız almaya giderken, erkekler tarafından söylenen türküdür. Uneson biçiminde olan birbirinin tekrarı olan tulumla çalınan havalardır.

Yeşil ayder üstünde de üstünde
Buluta da katıldı buluta da katıldı
Ankara bozkırında
Hayatım sakat oldu

Hayatım sakat oldu
Beyaz gömlek üstüne
Kırmızı gömlek takarım
Ayırma gözler onu

Doya doya bakarım
Çay içine bakalım.

28-
Ciboğlu havası:

Hemşin’in Aydar yaylası, vadisi (Hala deresi havzası’da denmektedir.)denilen yer hala yaylasının mezrası olarak bilinmektedir. Bu yörede üç tane önemli tulum ustası vardır, Ciboğlu, garipoğlu, ve İdris dede’dir.

Bu tulumculardan Ciboğlu Mehmet Bey in geliştirdiği hareketli ve birazda taşlamalı olan Ciboğlu Horon Havası, yörede çok sevilen ve klasikleşmiş bir oyun horon havası olarak görülmektedir. Hemşinliler Vartovor’da, hodoç’da bu havalar ile horonda esprili şekilde atışma (atma) yaparak birbirlerinin açıklarını birbirlerine vururular. Bu hava modern folk üçlüsünde de işlenmiştir.

Enişte gel içeri ev daracık oda yok
Bir mıhlama yapardım, tava delik yağda yok
Ağız yoğuramadık, lahana vuramadık
Balığa çıkamadık, taka batık ağda yok

Bu yıl olmadı fındık, asmada kaldı koruk
Karamişe fit olduk, çok aradım dağda yok
Tahin yok enişte, evde bir şey yok işte
Gel bir horon tepelim, kemençeme yayda yok.

29- Buyuoğlu;

Buyuoğlunun geliştirdiği ve çok hızlı oynana oyun

30- Emlakit kız horonu;

Anvakit yaylasında geçmişe dayanan ve kızların geliştirdiği bir oyun şeklidir, aslında kızların kendi aralarında türkü söylenerek oynanan oyun daha sonra kız erkek bir arada oynanması ve tulumun eşlik etmesiyle bir nebze değişikliğe uğramıştır.

31- Şeftali çiçek açar;(Şeftali çiçek açar, altı sarı üstü al)

Şeftali çiçek açar türküsü ile oyun oynanmaz. Bu türkünün söylediği yerler, göçlere giderken, şenliklere giderken İMC çalışmalarında ( ev yapma ağaç taşıma vb.) düğün için kız almaya giderken, erkekler tarafından söylenen türküdür. Uneson biçiminde olan birbirinin tekrarı olan tulumla çalınan havalardır.

(Visited 1.057 times, 1 visits today)